جلسه توجیهی طرح درمحضرقرآن با نام درمحضر قرآن ومرجعیت باحضورمدیران مدارس ابتدایی درروز پنج شنبه 1/2/87 درمحل نمارخانه اداره آموزش وپرورش شهرستان شهریاربرگزارگردیددراین جلسه ریاست محترم اداره اوقاف شهرستان حجت الاسلام والمسلمین مصائبی پیرامون نقش مراجع وعلمای دینی درهدایت انسانها سخنان مبسوطی را ایراد نمودسپس مداح اهل بیت جناب آقای موسوی به مداحی دررثای علماء پرداخت .درادامه این جلسه کارشناس مسئول ابتدایی وپیش دبستانی شهریار هدف از برگزاری این جلسه را تجلیل از مراجع دین وتشریح طرح درمحضر قرآن دانست وبه بیان شیوه اجرای این برنامه درمدارس پرداخت که درانتهای گزارش به آن اشاره می گردد. درادامه جلسه مدیر محترم آموزش وپرورش جناب آقای ماهرویی برلزوم رعایت اخلاق ورفتاراسلامی درمدیریت تاکید نمود.سپس برگه داوطلب بودن جهت اجرای طرح توسط مدیران امضاءگردید.

آيين نامه اجرايي مدارس

- وظایف دانش آموزان :

ماده 68- دانش آموزان در دوران تحصیل موظفند موازین اسلامی و مقررات آموزش و پرورش را در اخلاق و رفتار خویش رعایت کنند که اهم آنها به شرح زیر است :

1- رعایت شعائر دینی .

2- رعایت ادب و احترام نسبت به مدیر ، معاون ، معلمان ، مربیان و دیگر کارکنان مدرسه .

3- رعایت حسن رفتار و اخلاق و همکاری با سایر دانش آموزان .

4- سعی شایسته در تحصیل ، رعایت مقررات آموزشی و تربیتی ، انجام فرائض دینی و مشارکت در فعالیت های اجتماعی مدرسه .

5- حضور به موقع در مدرسه و خروج از آن در پایان ساعات مقرر . (حضور در مدرسه در غیر ساعات مقرر برای استفاده از زمین ورزش ، آزمایشگاه ، کتابخانه ، فعالیت های پرورشی  و . . . منوط به اجازه ولی دانش آموز و موافقت مدیر و به سرپرستی او یا یکی از کارکنان مدرسه مجاز خواهد بود .)

6- حضور مرتب در مدرسه و کلاس درس در تمام مدتی که مدرسه رسماً دایر است .

7- رعایت بهداشت و نظافت فردی و همکاری با دانش آموزان دیگر و مسئولین مربوط در پاکیزه نگهداشتن فضای مدرسه.

8- استفاده از لباس ، کفش ، جوراب ساده و مناسب و اصلاح موی سر متناسب با شئون دانش آموزی برای پسران و رعایت حجاب مناسب برای دختران .

9- خودداری از بکار بردن وسایل تجملی و آرایشی و پرهیز از همراه آوردن اشیاء گرانبها و وسایل غیر مرتبط با امور تحصیلی به مدرسه .

10- خودداری از خرید و فروش در مدرسه به غیر از مواردی که در آیین نامه شرکت تعاونی دانش آموزی پیش بینی شده است .

11- مراقبت از وسایل شخصی و اهتمام در حفظ و نگهداری اموال ، تجهیزات و ساختمان مدرسه . (چنانچه دانش آموزی به وسایل و ساختمان مدرسه یا سایر دانش آموزان خسارت وارد آورد ، باید خسارت وارده توسط دانش آموز یا ولی وی جبران شود .)

تبصره- برگه هایی که در موقع ثبت نام توسط دانش آموز و ولی او تکمیل می شود ، باید حاوی اهم وظایف انضباطی دانش آموزان باشد تا ضمن آگاهی و توجه ، دانش آموز و ولی او انجام این وظایف را تعهد کنند .

 

ماده 69- مدیر موظف است در مواردی که دانش آموز تأخیر ورود مکرر یا غیبت غیر موجه داشته باشد ، مراتب را به اطلاع ولی وی برساند تا با همکاری ولی چاره جویی لازم معمول شود چنانچه غیبت دانش آموز پسر مشمول وظیفه عمومی بیش از حد مقرر در ماده 39 این آیین نامه باشد مدیر موظف است مراتب ترک تحصیل وی را به مراجع مربوط اعلام کند .

 

ماده 70- غیبت غیرموجه و تأخیر ورود دانش آموز در دفتر انضباتی ثبت و موجب کسر نمره انضباط می شود و در صورت تأخیر ورود مکرر یا غیبت بیش از حد ، مدیر مدرسه موظف است با نظر شورای مدرسه تصمیم مقتضی را برابر مفاد ماده 76 اتخاذ نماید و مراتب را کتباً به ولی دانش آموز ابلاغ کند .

 

2- ترغیب وتشویق :

ماده 71- مدیر مدرسه باید برای ترغیب دانش آموزان به انجام صحیح وظایف خویش برنامه هایی را تهیه و با تأیید شورای مدرسه اجرا کند .

 

ماده 72- دانش آموزانی که وظایف خود را به نحو شایسته انجام می دهند ، به روشهای زیر مورد تشویق قرار می گیرند :

1- تشویق شفاهی در کلاس در حضور دانش آموزان .

2- تشویق شفاهی در مراسم آغازین در حضور کلیه دانش آ موزان .

3- تشویق کتبی و شفاهی در کلاس و اعلام آن به ولی دانش آموز .

4- تشویق کتبی و شفاهی در حضور کلیه دانش آ موزان .

5- اعطای جایزه یا لوح تقدیر با امضای مدیر مدرسه در حضور همه دانش آ موزان .

6- تشویق کتبی و اعطای لوح تقدیر از طرف اداره آموزش و پرورش .

7- معرفی برای شرکت در اردوهای تربیتی ، آموزشی و فرهنگی .

8- اعطای نشان های دانش آموزی برابر ضوابط مصوب شورای عالی آموزش و پرورش .

تبصره- اتخاذ تصمیم در مورد بند 1با معلم و مربی دانش آموز و بندهای 2 لغایت 5 توسط مدیر مدرسه و بندهای 6 و 7 پس از تأیید شورای مدرسه انجام خواهد گرفت .

 

ماده 73- در انجام هر نوع تشویق باید موارد ذیل رعایت شود :

1- برنامه های تشویقی مدرسه باید منجر به تشویق و انگیزش درونی در دانش آموزان شده و روح امید ، تعاون ، عشق به کار و کوشش و جدّیت را در آنان توسعه دهد .

2- ملاک اصلی در تشویق ، سعی و کوشش دانش آموز و میزان پیشرفت وی در مقایسه با وضع قبلی خود باشد .

3- تشویق باید به گونه ای انجام پذیرد که علت آن برای فردی که تشویق می شود و سایر دانش آموزان روشن باشد .

4- جوایزی که تهیه می شود باید متناسب با سن و ذوق دانش آموز باشد و ارزش آموزشی و تربیتی آن مورد توجه قرار گیرد .

5- خلاصه تشویق های مهم باید در پروندۀ تحصیلی دانش آموزان درج شود و در صورت عدم حضور اولیا به نحو مناسب به اطلاع آنان برسد.

6- تشویق هیچ دانش آموزی نباید سبب تحقیر دانش آموز دیگری شود و در اعمال تشویق ها نباید تبعیض و استثنایی بین دانش آموزان قائل شد .

 

3-تنبیه:

ماده 74- قصور و سهل انگاری دانش آموزان نسبت به انجام وظایف خود تخلف محسوب می شود مدیر ، شورای مدرسه ، معاونان و مربیان موظفند قبل از اعمال هر گونه تنبیه از وضع و موقعیت محصل اگاهی یابند و در جستجوی انگیزه و علت تخلف بر آیند و نسبت به رفع ان اقدام کنند .

 

ماده 75- تنبیه باید توجه دانش آموز را به اشتباه خود جلب و زمینه مناسب را برای ایجاد رفتار مطلوب در وی فراهم نماید لذا اعمال تنبیه باید متکی به یافته های علمی و استفاده از الگوهای مناسب تغییر رفتار باشد تا موجب تجرّی دانش آموز و اصرار وی بر تکرار اشتباه نشود .

 

ماده 76- دانش آموزان متخلفی که راهنمایی ها و چاره جویی های تربیتی ، در آنها مفید و موثر نمی افتد ، با رعایت تناسب به یکی از روشهای زیر مورد تنبیه قرار می گیرند :

1- تذکر و اخطار شفاهی به طور خصوصی .

2- تذکر و اخطار شفاهی در حضور دانش آموزان کلاس مربوط .

3- تغییر کلاس ، در صورت وجود کلاسهای متعدد در یک پایه با اطلاع ولی دانش آموز .

4- اخطار کتبی و اطلاع به ولی دانش آموز .

5- اخراج موقت از مدرسه با اطلاع قبلی ولی دانش آموز ، حداکثر برای مدت سه روز .

6- انتقال به مدرسه دیگر .

 

ماده 77- اعمال هر گونه تنبیه دیگر از قبیل اهانت ، تنبیه بدنی و تعیین تکالیف درسی جهت تنبیه ممنوع است و در اعمال تنبیهات نباید بین دانش آموزان تبعیض و استثنایی قائل شد .

 

ماده 78- اعمال تنبیه مندرج به بندهای 1و 2 بر عهدۀ معلم و مربی مربوط و بند 3 بر عهده مدیر و بندهای 4 و 5 پس از موافقت شورای مدرسه بر عهده مدیر است . در مورد بند 6 علاوه بر تأیید شورای مدرسه ، اخذ موافقت اداره آموزش و پرورش نیز ضروری است .

 

ماده 79- در دبیرستانها و هنرستانهای وابسته به سایر وزارتخانه ها ، سازمانها و مراکز غیر وابسته به آموزش و پرورش و سایر واحدهای آموزشی که به علت منحصر به فرد بودن یا نظایر آن ، انتقال دانش‌آموز از یک مدرسه به مدرسه دیگر ممکن نمی باشد ، در صورت استمرار تخلف ، شورای مدرسه با موافقت اداره آموزش و پرورش نسبت به اخراج دانش آموز از آن مدرسه اقدام می نماید .

تبصره- در مواردی که لازم است ولی دانش آموز در جریان تخلف فرزندش قرار گیرد ، باید قبلاً حساسیتهای ولی بررسی و آنگاه با روش مناسب او را در جریان رفتار فرزندش قرار داد .

 

ماده 80- در صورتی که دانش آموزی به علت تخلف از مدرسه ای به مدرسه دیگر منتقل شود و نهایتاً تشخیص داده شود که نظم آموزشی و تربیتی را بر هم می زند و موجب انحراف و گمراهی دانش آموزان دیگر می شود ، با تأیید شورای مدرسه و موافقت اداره آموزش و پرورش مربوط در نوبت اول از حضور در مدارس منطقه یا ناحیه آموزشی مربوط و برای نوبت دوم تا مدتی که اداره کل آموزش و پرورش استان تعیین می نماید ، از حضور در کلیه مدارس محروم می شود و از اولیای او خواسته می شود که تعلیم و تربیت فرزند خویش را بیرون از مدرسه بر عهده گیرند .

 

ماده 81- اعمال تنبیهات انضباطی مقرر در این آیین نامه باید با رعایت نکات زیر انجام پذیرد .

1- تنبیه انضباطی باید روشنگرانه و آگاه کننده باشد .

2- به شرایط جسمی و روانی ، سنی ، خانوادگی و اجتماعی دانش آموز توجه شود .

3- تنبیه با تخلفی که دانش آموز مرتکب شده ، متناسب باشد و ترتیب و تدریج مناسب در اجرای تنبیه رعایت شود .

4- خیر خواهی مدرسه برای دانش آموز و ولی او بیان و روشن شود .

5- فاصلۀ زمانی بین وقوع تخلف و اجرای تنبیه ، نزدیک و منطقی باشد .

6- شیوه های جبران تخلف به دانش آموز ارائه گردد و از او خواسته شود که خطا و تخلف خود را جبران کند .

7- در اجرای تنبیه ، آبروی دانش آموزان حفظ شود و از تنبیه در حضور جمع جز در مواردی ضروری اجتناب گردد .

 

4- وظایف مدرسه در ارتباط با مقررات انضباطی :

ماده 82- مدیر مدرسه موظف است همکاران خود را نسبت به موارد انضباطی آگاه کند و ممنوعیت تنبیه بدنی را تذکر دهد و در صورت مشاهده تخلف ، مراتب را جهت اطلاع و اقدام لازم به ادارۀ آموزش و پرورش منطقه گزارش دهد .

 

ماده 83- تنبیه و تشویق اعمال شده و نتیجه آن در رفتار دانش آموز باید در دفتر انضباطی دانش آموزان درج شود و در تعیین نمره انضباط وی مورد توجه قرار گیرد .

تبصره- سوابق تخلف و تنبیه دانش آموزان در پایان هر سال تحصیلی امحاء خواهد شد تا سابقه نامناسبی برای دانش آموز باقی نماند .

 

ماده 84- چنانچه دانش آموزی به اتهام جرمی از طریق مراجع قضایی بطور موقت بازداشت شود ، پس از آزادی ، شورای مدرسه نحوه ادامه تحصیل وی را تعیین می کند که پس از تأیید اداره آموزش و پرورش اجرا می شود . مدت بازداشت دانش آموز به عنوان وقفه تحصیلی محسوب می شود .

 

ماده 85- مدیر مدرسه موظف است با همکاری معلمان ، مربیان و شورای دانش آموزان ، وظایف دانش آموزان و چگونگی تشویق ها و اجمالی از تنبیه های پیش بینی شده در این آیین نامه را به تناسب سن و فهم دانش آموزان و به اقتضای شرایط ، به آنان آموزش دهد .

 

فصل هفتم – امور مالی

 

ماده 86- کلیه در آمد های مدرسه (سرانه دانش آموزان و وجوه حاصل از خدمات فوق برنامه ، کمکهای شوراهای آموزش و پرورش مناطق و کمکهای مردمی) باید به حساب بانکی مدرسه واریز و با رعایت مقررات مربوط ، تحت نظر شورای مالی مدرسه هزینه شود . در روستاها و مناطقی که کمک کنندگان دسترسی به بانک نداشته باشند ، مدیر مدرسه به ازای دریافت کمک های نقدی ، قبض شماره دار و معتبر صادر و به اولیا تحویل می دهد . وجوه جمع آوری شده در اولین فرصت با هماهنگی انجمن اولیا و مربیان باید به حساب بانکی مدرسه واریز شود و در پایان هر سال تحصیلی گزارش عملکرد کمک های مردمی با امضای مدیر و رئیس انجمن اولیا و مربیان به شورای آموزش وپرورش شهرستان ارسال گردد .

 

ماده 87- شورای مالی مدرسه در هر سال تحصیلی با عضویت رئیس انجمن اولیا و مربیان ، نماینده شورای معلمان و مدیر مدرسه تشکیل می شود و باید اسناد هزینه به امضای اعضای شورای مالی برسد .

 

ماده 88- برداشت از حساب مدرسه با دو امضاء از سه امضای شورای مالی مدرسه (امضای مدیر و یک نفر دیگر از اعضای شورای مالی مدرسه) صورت خواهد گرفت و اعضای شورای مالی در مقابل انجام هزینه ها مسئولیت مشترک خواهند داشت .

 

ماده89- کلیه اموال و تجهیزات خریداری شده و اهدایی مدرسه باید مطابق مقرارت مربوط شماره گذاری و در دفتر اموال مدرسه ثبت شود .

 

ماده90- استفاده از کمک های مردمی برای تشویق کارکنان ، معلمان و مربیان مدرسه می بایست با موافقت انجمن اولیا و مربیان مدرسه صورت پذیرد .

 

ماده91- گرفتن هر گونه وجه بابت هزینه گردش های علمی ، تفریحی و تربیتی باید متناسب با هزینه های مربوط و توان پرداخت خانواده ها باشد و پس از موافقت انجمن اولیا و مربیان مدرسه انجام گیرد .

 

ماده92- شیوه نامه لازم در خصوص مقررات مالی با رعایت مفاد این آیین نامه توسط وزارت آموزش و پرورش تدوین و ابلاغ می شود .

 

 

فصل هشتم – سایر موارد

 

ماده 93- از اول مهر ماه تا آخر شهریور ماه سال بعد یک سال تحصیلی محسوب می گردد . دوره آموزش رسمی و امتحانات آن در هر سال تحصیلی از اول مهر ماه تا پایان خرداد ماه سال بعد خواهد بود ، مگر در شرایط خاص که با تصویب شورای عالی آموزش و پرورش اعلام خواهد شد .

 

ماده 94- در اوقات رسمی حضور مدیر ، معاونان ، معلمان و سایر کارکنان در مدرسه جز در مواردی که برابر قانون مجاز شناخته شده ، الزامی است .

 

ماده 95- برنامه درسی مطابق با جداول ساعات درسی و هفتگی مصوب تنظیم می شود و قبل از شروع سال تحصیلی به اطلاع معلمان می رسد .

 

ماده 96- تعطیلات ضمن سال تحصیلی مدارس برابر تعطیلات رسمی کشور و تعطیلات نوروزی (لغایت 13 فروردین) و تعطیلات فصلی (تیر و مرداد) خواهد بود و مدارس در ایام تعطیلات فصلی روزهای دوشنبه و چهارشنبه برای انجام کارهای اداری باز خواهند بود . تعطیلات اضطراری ، برابر تصمیم اداره کل آموزش و پرورش استان عملی خواهد شد و در صورت بروز اینگونه تعطیلی ها ، در فرصت مناسب باید نسبت به جبران کمبودی که از این لحاظ در مدت تحصیل رسمی سالانه روی می دهد اقدام شود .      

1- برابر رأی دویست و شانزدهمین جلسه شورای عالی آموزش و پرورش مورخ 25/8/59 که طی شماره 4707/دش مورخ 10/9/59 ابلاغ شد ، شورا موافقت خود را با تعطیل کردن مدارس خاص اقلیت های رسمی در روزهای تعطیل مجاز آنها حداکثر تا یازده روز در سال مشروط بر اینکه تعداد ساعات کار سالانه این گونه مدارس از تعداد ساعات کار مقرر در آیین نامه های مربوط کمتر نباشد ، اعلام نمود .

برابر نامه شماره 28518/20302مورخ 30/5/78ریاست جمهوری اعیاد مذهبی و مناسبتهای قومی اقلیت های مذهبی زرتشتی ، کلیمی و مسیحی به شرح زیر خواهد بود :

 الف - اعیاد مذهبی و مناسبتهای ویژه اقلیت زرتشتی

1- تولد زرتشت  پیامبر (زادروزاشوزرتشت) 2-روز بزرگداشت شهدا و در گذشتگان  3- جشن مهرگان  4-درگذشت زرتشت پیامبر(در گذشت اشوزرتشت)

5- جشن سده

ب-اعیاد مذهبی و مناسبتهای ویژه اقلییت کلیمی

1- پسح عید فطیر  2-شاووعوت(نزول تورات)  3-روش هشانا(اول سال نو)  4- کیپور(روزه بزرگ)  5- سوکرت(عید سایبانها)  6- پوریم

ج-اعیاد مذهبی و مناسبتهای ویژه مسیحیان آشوری

1- عید میلاد مسیح(ع)  2-سال نو میلادی  3- عید تعمید حضرت مسیح (ع)  4-روزه نینوا  5- عید اوشانا  6- عید پاک  7- عید عروج مسیح(ع) 8- عید نیطیکاست

 د - اعیاد مذهبی و مناسبتهای ویژه مسیحیان ارمنی کاتولیک

1- عید میلاد مسیح(ع)  2- عید سال نو میلادی  3 – عید تعمید مسیح (ع)  4- عید رهبران مذهبی ارامنه  5- عید شهدای وارطاناش   6- عید پاک   7- روز شهدای ارمنی

ه- اعیاذ مذهبی و مناسبتهای ویژه مسیحیان ارمنی گریگوری

1- روز مسروب مقدس  2- سال نو مسیحی  3- تولد و غسل تعمید مسیح (ع)  4- روز وارطان مقدس  5- عید پاک  6- روز شهدای ارمنی

 

 ماده 97- مرخصی های معلمان و کارکنان واحدهای آموزشی طبق آئین نامه مرخصی ها مصوب هیأت وزیران و شیوه نامه های صادره از وزارت آموزش و پرورش خواهد بود . عوامل اداری و اجرایی باید به نحوی از مرخصی سالیانه خود استفاده نمایند که منجر به تعطیلی مدرسه نشود .

تبصره - تعطیلات رسمی مدارس خارج از کشور به وسیله اداره کل آموزش و پرورش مدارس خارج از کشور پیشنهاد و پس از تصویب شورای عالی آموزش و پرورش اجرا می گردد .

 

ماده 98- مدرسه باید مشوق و نشاط آور باشد . مدیران مدارس موظفند با نظارت مستمر به حجم تکالیف درسی و فعالیت های آموزشی و پرورشی و متعادل کردن دفعات امتحانات کلاسی شرایطی را فراهم آورند که از خستگی مفرط دانش آموزان جلوگیری شود .

 

 ماده 99- معلمان در انتخاب روشهای تدریس ، بودجه بندی کتابهای درسی ، طرح سؤال امتحانی ، بکار گیری وسایل کمک آموزشی و مواد کمک درسی با رعایت مقررات مصوب و تصمیم های شورای مدرسه آزادی عمل خواهند داشت .

 

ماده 100- در ماه مبارک رمضان و دهه اول ماه محرم حتی الامکان باید از برگزاری امتحان خودداری شود .

تبصره- در روزهای 19 و 23 ماه مبارک رمضان کلاسهای نوبت صبح با دو ساعت تأخیر شروع می شود و برگزاری امتحان در این دو روز مجاز نیست .

 

ماده 101- ورود بازرسان و ناظران اعزامی و افرادی که مورد شناخت مدیر هستند به مدرسه بلامانع است . ورود افراد متفرقه و کسانی که از طرف سایر دستگاهها و سازمان ها برای انجام امری خاص به مدرسه مراجعه می کنند ، پس از هماهنگی با اداره آموزش و پرورش مربوط مجاز می باشد .

 

ماده 102- مدیر مدرسه موظف است نسبت به حفظ ساختمان و نگهداری و استفاده درست از وسایل و تجهیزات مدرسه مراقبت لازم را بنماید . تنظیم درست و نگهداری سوابق اداری و دفاتر آمار ، اموال ، امتحانات و مالی و نگهداری آن قسمت از سوابق تحصیلی دانش آموزان که تحویل نشده است ، با رعایت شیوه نامه های مربوط ، در مدرسه الزامی است و مدیران مدارس موظفند در بازرسی ها و مراجعه افراد ذیصلاح اداری ، سوابق مربوط را به رؤیت و در صورت لزوم به تأیید آنان برسانند .

تبصره- امحاء اوراق امتحانی دانش آموزان و سایر نوشته ها و مدارکی که جنبه دایمی ندارد با رعایت مقررات مربوط و تنظیم صورت جلسات لازم ، انجام می گیرد .

 

ماده 103- مدیر و کارکنان و دانش آموزان مدرسه الگوهای اخلاقی و اسلامی هستند و موظف به رعایت حقوق همه مردم به ویژه همسایگان مدرسه می باشند .

 

ماده 104- هیچ یک از کارکنان مدرسه به استفاده از دسترنج دانش آموزان یا ارجاع کار شخصی به آنان مجاز نیستند .

 

ماده 105- مدیر مدرسه مجاز نیست فضای مدرسه و امکانات و تجهیزات آن را بدون تأیید شورای مدرسه و موافقت اداره آموزش و پرورش در اختیار اشخاص یا سازمانها و مراکز دیگر قرار دهد .

 

ماده 106- در ایام انتخابات رسمی از قبیل انتخابات ریاست جمهوری ، مجلس خبرگان ، نمایندگان مجلس شورای اسلامی و شورای شهر ، ضمن اینکه تشویق و ترغیب دانش آموزان جهت حضور در انتخابات ضروری است ، محیط مدرسه باید از هر گونه گرایش به گروهها یا افراد خاص مبرا باشد و هر گونه استفاده از محیط و امکانات مدرسه برای تبلیغ نامزدهای انتخاباتی و برگزاری سخنرانی له یا علیه نامزدها موجب پیگرد قانونی است .

 

ماده 107- اعزام دانش آموزان جهت بازدید و گردشهای علمی ، تربیتی و تفریحی در محدوده شهرستان محل تحصیل با موافقت شورای مدرسه و رضایت کتبی اولیای دانش آموزان بلامانع است . مدیر مدرسه موظف است موافقت شورای مدرسه را به اداره آموزش و پرورش مربوط ارسال نماید . برای اعزام دانش آموزان به خارج از محدوده شهرستان محل تحصیل ، علاوه بر اخذ رضایت کتبی اولیا و موافقت شورای مدرسه ، موافقت اداره آموزش و پرورش محل نیز ضروری است.

تبصره- انجام بازدیدهای علمی ، تفریحی و تربیتی در ایام برگزاری امتحانات رسمی مدارس و از یک هفته قبل از آن ممنوع است .

 

ماده 108- کلیه کارنامه ها و گواهی های تحصیلی صادره از مدارس با امضای متصدی امور دفتری (یا فردی که عهده دار این مسئوولیت می باشد ) و مهر و امضای مدیر مدرسه دارای اعتبار خواهد بود .¹

1- برابر نامه 8/1109/120 مورخ 7/4/79 دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش گواهی های صادره از مدارس برای رسیدگی به وضع مشمولین

نظام وظیفه عمومی برابر آیین نامه اجرایی بخش معافیت قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 9/5/64 هیأت وزیران توسط ادارات آموزش و پرورش تأیید

می گردد .

تبصره 1- صدور تأییدیه ارزش تحصیلی بر عهده اداره آموزش و پرورش منطقه می باشد .

تبصره 2- صدور گواهینامه پایان تحصیلات دوره راهنمایی تحصیلی و متوسطه برابر مصوبه شورای عالی آموزش و پرورش انجام می گیرد .

 

ماده 109- ادارات آموزش و پرورش بر حسن اجرای این آیین نامه نظارت خواهند داشت .

 

ماده 110- از تاریخ ابلاغ این آیین نامه ، مقررات مغایر لغو و کلیه مدارس ابتدایی ، راهنمایی تحصیلی ، متوسطه نظری ، فنی و حرفه ای ، کاردانش و پیش دانشگاهی مشمول مفاد این آیین نامه خواهند بود . مدارس استثنایی ، شبانه روزی ، استعدادهای درخشان ، نمونه دولتی ، غیر انتفاعی و مدارس وابسته به سایر وزارتخانه ها ، نهادها و مراکز غیر وابسته به آموزش و پرورش که بر اساس قوانین و مقررات خاص تأسیس می شوند ، بجز در مواردی که توابع قوانین خاص خود هستند ، مشمول مفاد این آیین نامه خواهند بود .

 

 

 

 

 

 

موضوع : آیین نامه اجرایی مدارس در ششصد و پنجاه و دومین جلسه شورای عالی آموزش و پرورش مورخ 20/5/1379 به تصویب رسید ، به مورد اجرا گذاشته شود .

8/1077/120  

  7/6/1379                                                                 حسین مظفر

                                                          رئیس شورای عالی و وزیر آموزش و پرورش

 

 

رونوشت جهت استحضار معاونت محترم آموزشی ارسال می گردد . خواهشمند است دستور فرمایید به دفاتر ذیربط و ادارات کل ابلاغ شود . ضمناً چون این آیین نامه به صلاحدید وزیر محترم آموزش و پرورش چاپ و در اختیار کلیه مدارس کشور قرار می گیرد ، لازم است از تکثیر آن خودداری فرمایند .

                                                                                             هادی عزیززاده

                                                                             دبیر کل شورای عالی آموزش و پرورش

گیرندگان رونوشت :

معاونت ها ، سازمان ها و دفاتر وابسته به وزارت آموزش و پرورش / کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی / سازمان بازرسی کل کشور / پژوهشکده تعلیم و تربیت / روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران .

 

چگونه بچه‌ها خوش‌‌خط مي‌شوند؟

- خوش‌خطي از جمله صفاتي است كه برخي آن را ارثي مي‌دانند. مي‌توان شواهدي براي اثبات اين مدعا يافت. اما ذاتي بودن خط‌خوش به آن معنا نيست كه اين صفت قابل يادگيري نباشد.

در واقع مي‌توان از ابتدا كه بچه‌ها دبستان مي‌روند، با توجه به يك رشته ملاحظات و انجام تمرين‌هايي چند، دانش‌آموزان را به اهميت خط خوش واقف و اين قابليت را در آنان تقويت كرد.

در مطلبي كه در پي مي‌آيد، آموزگاري توصيه‌هايي را براي واداشتن دانش‌آموزان از بدخطي و تشويق آنان به خوش‌خطي عرضه مي‌كند. مخاطب برخي از اين توصيه‌ها آموزگاران و  والدين و برخي ديگر خود دانش‌آموزان است. نويسنده معتقد است توجه به نگارش دانش‌آموزان از همان سال‌هاي اوليه دبستان مورد توجه قرار بگيرد.

***

پرورش قابليت خو‌شنويسي در بچه‌ها مي‌تواند امتيازي چشمگير در بزرگسالي براي آنان به همراه داشته باشد. هر چه باشد، خوش‌خطي از جمله صفاتي است كه همواره مورد توجه بسياري  قرار مي‌گيرد. پس اگر مي‌خواهيد فرزندتان خوش‌خط شود، به اين نكات توجه كنيد:

علل بدخطي

* توجه نكردن دانش‌آموزان به خط زمينه دفتر و تخته كلاس.
* اضطراب و نگراني دانش‌آموزان هنگام نوشتن.
* نداشتن اعتماد به نفس هنگام نوشتن.
* نداشتن آ‌مادگي جسماني، رواني، روحي.
* وجود اختلالات يادگيري در دانش‌آموزان.
* نداشتن هدف و انگيزه براي زيبانويسي.
* مواجه شدن دانش‌آموزان با حجم زياد تكاليف.
* تندنويسي تكاليف.
* استفاده از خودكار، روان‌نويس و وسايل مشابه آن.
* آشنا شدن دانش‌آموزان در كلاس اول با خط نسخ ماشيني، اين امر سبب مي‌شود در كلاس‌هاي بالاتر به سختي بتواند خط نستعليق را جايگزين خط نسخ كند.
* خط نسخ  كتاب‌هاي درسي دوره ابتدايي.
* اتلاف وقت هنگام نوشتن خط نسخ مانند كلمه (محمد) اگر همين كلمه را دانش‌آموز با خط نستعليق بنويسد سرعت بيشتري خواهد داشت.
* بي‌توجهي به هنر.
* خط نسخ روي كاغذ حجم بيشتري مي‌گيرد، اما واژگان در خط نستعليق جاي كمتري اشغال مي‌كنند.
* خط نسخ به سبب نداشتن سيرهاي دايره‌اي و انحناها و قوس‌هاي موجود در مفردات و كلمات صرفاً يادگيري در خواندن و نوشتن را تسهيل مي‌كند و تأثيري در خوش‌نويسي ندارد.
* فشردگي برنامه كلاسي در يك نيمروز و فشار بر دانش‌آموزان به سبب دو يا چند نوبتي بودن مدرسه.
* استفاده از ابزار نامناسب از جمله مداد كوتاه و كاغذ بدون خط به خصوص در پايه‌هاي اوليه ابتدايي.
* بي‌‌دقتي هنگام نوشتن و رعايت نكردن هم شكلي، هم اندازه و هم فاصله بودن واژگان.
* بي‌دقتي براي تميز و مرتب نوشتن.
* تراكم بيش از حد شاگردان در كلاس و نداشتن فضاي مناسب و كافي براي نوشتن.
* دادن تكاليف نامناسب و بدون تناسب با توانايي كودكان.
* بي‌اعتنايي اغلب معلمان ابتدايي به استفاده از خط‌ نستعليق و  آموزش آن.
* واكنش‌هاي منفي و نامناسب بعضي معلمان در برخورد با نوشته‌هاي دانش‌آموزان.
* جدي نگرفتن يادگيري خط از طرف خانواده و مدرسه و نبود مراقبت‌هاي لازم.
* نبود انگيزه، حوصله و دانش لازم نزد برخي معلمان ابتدايي براي آموزش خط به دانش‌آموزان.
* بدخطي بعضي از والدين، سرمشق نامناسبي براي كودكان است.
* دادن سرمشق‌هايي با رسم‌الخط نامناسب به دانش‌آموزان.
* ندانستن روش‌ و راهكارهاي، خوشنويسي و اجرا نكردن تمرين‌هاي لازم.
* قرار دادن چپ دست و راست دست در كنار هم هنگام نوشتن.
* بي‌توجهي به زيبايي هنري خط كه باعث تقويت روح لطيف در كودكان مي‌شود.
* نبود دستورالعمل مشخص و روشني براي آموزش خط نستعليق به منظور تكرار و تمرين دانش‌آموزان.

راهكارهاي رفع بدخطي

براي رفع بدخطي دانش‌آموزان، از سوي معلمان و پژوهشگران راهكارهاي فراواني معرفي شده است كه به ذكر برخي از آنها مي‌پردازيم:

* در كلاس اول ابتدايي از مجرب‌ترين و علاقه‌مند‌ترين معلمان استفاده شود.
* تمهيداتي به عمل آيد كه معلم کلاس اول بتواند در حين آموزش از ابزارهاي سمعي بصري استفاده كند.
* معلمان با اصول صحيح نوشتن آشنا و داراي خط خوش باشند.
* براي معلمان در زمينه خط نستعليق دوره‌هاي كارآموزي آموزش ضمن خدمت گذاشته شود تا پس از ديدن دوره‌هاي لازم، در كلاس حضور يابند.
* انگيزه آموزش خط زيبا به دانش‌آموزان در معلمان تقويت شود.
* معلمان در مورد خط بچه‌ها را توبيخ نكنند.
*‌معلم با رفتار خود در ميان دانش‌آموزان تبعيض قايل نشود.
* با رسيدگي انفرادي به نوشته‌هاي كودكان ضعيف دليل بدخطي بررسي و براي برطرف كردن آن تمهيدات لازم انديشيده شود.
* علاقه و انگيزه براي صحيح نوشتن و زيبانويسي را در كودكان تقويت كنند.
* به تفاوت‌هاي فردي و نقاط قوت و ضعف دانش‌آموزان توجه شود.
* مقدار تكاليف با توانايي كودكان تناسب داشته باشد.
* تكاليف هدفدار باشد و باعث تقويت قواي ذهني كودك شود.
* تكاليف به گونه‌اي باشد تا تمرين و تكرار آنها باعث تثبيت يادگيري شود.
* تكاليف به صورت مستمر مورد رسيدگي معلم قرار گيرد و او از تشويق و تذكر استفاده كند.
* اهميت انجام دادن تكاليف نوشتني براي كودك مشخص باشد.
* از الفاظ مناسب و زيبا مانند بسيار خوب، عالي، آفرين فرزندم و... در تأييد نوشته‌هاي كودكان استفاده شود.
* هرگز نبايد تكاليف دانش‌آموزان را خط زد، زيرا انگيزه زيبا نوشتن را در آنها از بين مي‌برد.
* در نوع تكاليف تنوع وجود داشته باشد تا رغبت انجام دادن آن در دانش‌آموز ايجاد شود.
* بعضي اشتباهات دانش‌آموزان چشم‌پوشي شود و او مورد راهنمايي قرار گيرد.
* هدف از نوشتن به صورت خط نستعليق براي دانش‌آموزان روشن باشد.
* دانش‌آموزان به خط زمينه دفتر و تخته كلاس توجه كنند.
* دانش‌آموزان به جهت‌هاي حركت در نوشتن مانند بالابه پايين، راست به چپ و زير خط دقت كنند.
* كودك مداد را به طور صحيح در دست بگيرد و براي نوشتن، از ابزار مناسب استفاده كند.
* با رعايت نظم و پاكيزگي صفحه دفتر خود را كثيف نكند.
* زياد درشت و زياد ريز ننويسد و به يك اندازه نوشتن عادت كند.
* در آغاز نوشتن از دفاتر خط‌دار استفاده كند تا بتواند در مراحل بعدي بدون استفاده از خط زمينه مطلب خود را در خطي مستقيم و درست بنويسد.
* دانش‌آموزان عادت كنند واژگان را يك‌سره و يك باره بنويسند و سپس نقطه‌هاي حروف هر كلمه را بگذارند.
* بهتر است تا زماني كه شاگردان به درست نوشتن عادت كنند، تكاليف خود را در كلاس و زير نظر مستقيم معلم انجام دهند.
* دانش‌آموزان نوشتن واژگان ديگر را نيز تمرين كنند و نوشتن كلمات و رونويسي مختص به كتاب نباشد تا درست نوشتن كلمات ديگر را نيز ياد بگيرند.
* از وضع خانوادگي، مالي، فرهنگي، توانايي‌ها، حالات روحي رواني، عاطفي و بهداشتي دانش‌آموزان اطلاعات كافي در دست باشد، زيرا گاهي انگيزه‌هاي بدخطي ناراحتي‌هاي روحي  عاطفي و فرهنگي است.
*‌ يك رسم‌الخط يك دست و يكسان به خط ريز نستعليق يا شبيه آن براي سال اول در نظر گرفته شود.
* كتب درسي با رسم‌الخط تلطيف شده خط نستعليق چاپ شود.
* نگاه كردن به خط نستعليق(مشق نظري) تأثير زيادي در خوش‌نويسي دارد. بنابر اين بهتر است از پايه اول دانش‌آموز با اين خط آشنا شود.
* به ساعت خوشنويسي اهميت بيشتري داده شود.
* از رسم‌الخط‌هاي تحريري براي تقويت مهارت دانش‌آموزان در نوشتن استفاده شود(مانند تمرين‌هايي براي پر رنگ‌كردن كلمات تحريري، كپي كردن از روي آنها جهت تمرين، شبيه‌سازي به طور مستقيم از طريق نگاه كردن(مشق نظري) و عمل سايه‌زدن.
* براي استفاده از خط نستعليق به صورت مداوم و مستمر تأ‌كيد شود.

مقایسه ی روشهای نوین تدریس با روشهای سنتی

 

 

 

 

یک -به موسیقی  ملایم گوش دهید . اگر از سردرد رنج می برید و یا در نیمه های شب دچار توهم می شوید به پزشک مراجعه نمایید.

دو- از تکنیک یورش فکری ( Brainstorm ) استفاده کنید.این تکنیک علاوه بر اینکه مخزنی از ایده ها برای شما ایجاد می کند بلکه به کمک آن می توانید در امور خود تصمیم گیری های بهتری را اتخاذ نمایید

سه -همیشه با خود یک دفترچه و مداد یا خودکار به همراه داشته باشید.هنگامی که ایده ای تازه به ذهن شما می رسد ، آن را یاد داشت نمایید.هنگامی که ایده های یادداشت شده خود را بازخوانی می کنید ، ممکن است 90 درصد آنها بیهوده جلوه کنند اما نگران نباشید این طبیعی است ، 10 درصد از بقیه ایده های یادداشت شده بسیار ارزشمند خواهند بود.

چهار- هنگامی که فکر نویی به ذهن شما می رسد، یک فرهنگ لغت را باز کنید و بطور تصادفی واژه ای را انتخاب نمایید و آنگاه سعی نماییداین فکرنو و آن واژه را با یکدیگر ترکیب نمایید و این روش سبب خواهد شد به نکات جالبی دست یابید. یک مفهوم شناخته شده ساده ای وجود دارد که هنگامی که ذهن شما در شرایط آزاد بسر می برد قادر به خلاقیت نیست و هنگامی که ذهن شما با محدودیت هایی روبرو می شود،شروع به تفکر خواهد کرد و این روش سبب می شود ذهن شما دریک محدودیت قرارگرفته و تفکر نماید.

پنج -مشکلی را که با آن روبرو هستید ، با دقت تعریف نمایید، و یا آن را بر روی یک کاغذ یا دفترچه الکترونیکی و یا در رایانه با جزئیات شرح دهید.از این طریق شما به نکات تازه و خوبی در خصوص مشکل خود دست می یابید.

شش -اگر نمی توانید تفکر کنید ، بهتر است پیاده روی کنید.یک تغییر آب و هوابرای شما خوب بوده و به آرامی کمک می کند تا سلولهای مغزی شما به تحرک واداشته شوند.

هفت : تلویزیون نگاه نکنید ، زیرا ذهن شما توسط برنامه های تلویزیون اشغال می شود و دیگر قادر نیستید خلاقانه فکر کنید.

هشت : از مصرف دارو بپرهیزید ، بعضی از افراد برای تقویت خلاقیت خود از داروهای خاص استفاده می کنند، در حالیکه از نگاه دیگران ، این افراد تنها نظیر افرادی هستند که وابستگی دارویی دارند.

نه - تا می توانید درباره هر چیزی مطالعه کنید ، مغز شما با مطالعه کتاب ورزش می کند.علاوه بر اینکه سبب الهام در ذهن شما می شود ، آن را انباشته از اطلاعات می کند که این خود سبب خواهد شد ، سلولهای مغزی شما با یکدیگر راحت تر ارتباط برقرار کرده و زمینه برای خلق ایده های نو پدید آید.

ده - مغز شما نیز همانند بدن شما نیازمند ورزش کردن است تا به خوبی فعالیت نماید.در صورتی که مغز ورزش نکند ، به مرور سست و بی فایده می شود.شما از طریق مطالعه کردن ،با بحث کردن با افراد باهوش می توانید سلولهای مغزی خود را وادار به ورزش کنید. گفتگو با دیگران در رابطه با مسائل مختلف علمی، فرهنگی و اجتماعی و نظیر اینها برای ذهن شما خوب است و این بهتر از پرخاش کردن بر سر دیگران است .
منبع مقاله : ده گام به سوی تقويت خلاقيت - نويسنده : جفری بام گارتنر

 

 

بهره گیری از اصول علمی در یاددهی وفرایند تدریس

 

مدیریت آموزش وپرورش شهرستان شهریار

معاونت آموزش و پرورش عمومی

کارشناسی ابتدایی

مولفین:

مفید آقا احمدی

و

 

خانم انیس زندکریمی

 

 

 

 

 

منابع وماخذ

کتب :هفت هوش /الگوهای یاددهی و یادسپاری/یادگیری هوشمند/مدیریت 2000

 

 

 

 

 

 

 روشهای تدریس

معلمين حرفه اي  با توجه به اهداف آموزشی، تراکم دانش آموزی، امکانات، نیازها و علایق دانش آموزان و محتوای دروس شیوه یا شیوه هایی مناسب را انتخاب مي نمايند به تجربه اثبات گردید با استفاده از چند شیوه تدریس(تلفيقي) بهتر می توان به هدف آموزشی مورد نظر دست یافت. معلمینی که که با فنون ارتباطی و مهارتهای انتقال مفاهیم  آشنایی دارند بهتر می توانند به نتایج مثبت مورد نظر خود و جامعه دست یابند.

چگونه معلمی باشیم؟

هنگامی که در باغی یا جنگلی راه می روید درختان تنومندی می بینید که چشم هر بیننده ای را به خود خیره می کنند و بالعکس در کنارشان گیاهان و درختان کوچک را نظاره می کنید که به علت عدم دسترسی به نور خورشید امکان رشد برایشان مقدور نمي باشد مربیان مقتدر نیز اینگونه هستند آنان با اقتدار بيش ازحد در کلاس فرصت رشد و بالندگی روحی و فکری دانش آموزان را سلب می نمایند کلاسهای خشک و بی روح که دانش آموز مکلف است بشنود، بخواند، و به خاطر بسپارد محل مناسبی برای پرورش ایده های خلاقانه و افکار جدید نمی باشند در این فضا دانش آموز یادمی گیرد آنچه در کتابها نگاشته شده است لایغیر بوده روشهای زندگی قالب مشخصی دارند که عبور از این قالب ممکن نیست در حدیثی از امیر مؤمنان علی (ع) روايت شده است که فرزندانتان را متناسب زمان تربیت نمایید.

معلم امروزی باید با مطالب جدید روز آشنا باشد بنابراین مطالعه وتحقيق را باید بعنوان بخشی از زندگی خود مورد اهمیت قرار دهد.

معلم امروزی باید در مهارتهای ارتباطی چنان ماهرانه برخورد نماید که دانش آموز از بین تمامی رسانه ها و وسایل ارتباطی برای او اهمیت بیشتری قائل گردد معلم امروزی یک فرد عملگرای خود ساخته است زیرا در این دهکده جهانی به سرعت یک رفتار منفی یا مثبت همه جا پخش  می شود پس خوب است که عطر دلنشين ناشی از رفتارهای پسندیده منتشر شوند تا جامعه نیز با الگوهای سالم خود همانند سازی نماید.

معلم امروزی به دانش آموزان فرصت می دهد تا خود پاسخ پرسشهای خود را با تجربه و آزمایش بیابند به آنان فرصت اظهار عقیده می دهد و با شیوه های مدبرانه و پرسشهای آگاهانه به آنان برای یافتن راه حل منطقی کمک می نماید.

معلم امروزی برای رسیدن به اهدف پایه ودوره تحصیلی برنامه دارد و با جدیّت وصول به اهداف را دنبال می نماید.

معلم امروزی زمینه مشارکت دانش آموزان و حتی اولیاء آنان را در فرآیند تدریس فراهم              می سازد گرچه مراقب است مشارکت اولیاء موجب تحمیل بار مالی زیاد و دلزدگی آنان از مدرسه نشود.

معلم امروزی به انجام فعالیتهای گروهی دانش آموزان اهمیت بسیاری قائل است او به سیستم برنده برنده در آموزش می اندیشد گر چه دانش آموزان مستعد و نابغه را نیز به اوج می رساند.

معلم امروزي مفهوم بنده گي دربرابر عظمت خدا را دردانش آموزان نهادينه  مي سازد وظلم ستيزي واحترام به همنوع را در آنان بنا نهاده و تقويت مي نمايد. اما با چه روشهايي مي توانيم به خواسته هاي فوق دست يابيم؟بي ترديد دانش استفاده از الگوها وروشهاي برتر تدريس مي تواند مارا دررسيدن به اين اهداف ياري رساند.البته ذكر اين نكته را لازم مي دانيم كه در شهرستان شهريار طي چند سال اخير معلمين گرانقدر گامهاي ارزنده اي را درجهت بهبود فرايند تدريس برداشتند .كه اميداست اين حركت با شتاب بيشتر ادامه يابد..درذيل يه تعدادي ازالگوهاي ياددهي و يادگيري  به طور اختصار اشاره مي گردد

 

 

 

الگوهای یاددهی و یادگیری

 الگوی ایفای نقش

به طور رسمی الگوی فوق توسط فانی و جرج شافتل 1982 جهت کمک به شاگردان در بررسی ارزشهای اجتماعی خود و کمک به آنها تدوین شده است. اما اين شيوه به صورت غیر رسمي به انحاء مختلف طی قرون مختلف توسط انسانها استفاده شده است. در بعضی موارد نیز این الگوی یادگیری به منظور درمان بکار گرفته می شود که به آن پسیکودرام گفته  می شود. به این معنا که به فردی که دارای مشکلات اخلاقی رفتاری می باشد بعنوان شخصيتي با جنبه های اخلاقی سالم نقش داده می شود تا با تکرار، رفتار مثبت ملکه وجودی او شود.

با روش فوق همچنین می توان به دانش آموزان در گردآوری و سازماندهی اطلاعات درباره مسائل اجتماعی و همدلی با دیگران و ... کمک نمود.

شاگردان هنگام اجرای نمایش رفتارهای خوب خود را مشاهده می نمایند و ارزشها را تجزيه و تحلیل می کنند چنانچه تحلیل ها درست انجام شود ارزشها به خوبي در دانش آموزان نهادینه

مي شوند.

البته در نظر داشته باشیم که نقشها باید با دقت به دانش آموزان واگذار شوند تا نتیجه دلخواه حاصل شود. مراحل الگوی ایفای نقش: ایجاد انگیزه، انتخاب شرکت کنندگان با توجه به هدف ،پردازش صحنه، ایجاد آمادگی در تماشاچیان (مشاهده گران) بحث و ارزشیابی، اجراء مجدد بحث و ارزشیابی – حصول تجارب مشترک و تعمیم در موارد مشابه.

الگوی  استقرایی

به منظور کسب مهارتهای معین تفکر باید به مهارتهای قبلی تسلط یافت و این توالی را نمی توان معکوس کرد.

الگوی فوق بخشی از فرضیه دکتر تابا 1966 است او معتقد بود تفکر را می توان آموخت تفکر نتیجه درگیر شدن فرد با مطلب است و در توالی قانونمند شکل می گیرد. تابا معتقد است با بهره گيري از اصول تدریس به دانش آموزان کمک می کنیم تا با استفاده از تمرینات مختلف تفکر استقرايي خود را توسعه دهند بدین منظور مجموعه ای از اطلاعات در مورد ادبیات، کشورها و ... در اختیار دانش آموزان قرار می گیرد.

آنان آموخته های خود را با هم مرتبط می سازند و در موفقیت های جدید بکار می برند ولی آیا می توان جریانات فکری را به صورت مستقیم آموخت پاسخ این است که معلم با استفاده از راهبردهای یادگیری و یاد دهی و الگوهای تدریس و کاهش نقش خود یادگیری را در دانش آموزان به تدریج درونی کرده آنان را در مفهوم سازی یاری می نماید.

تابا معتقد است جریانات تفکر در توالی شکل می پذیرد یعنی با اجرای ترتیبی موارد ذیل تفکر شکل می گیرد؛1- تکوین مفهوم 2- تفسیر مطالب 3- کاربرد اصول

در تکوین مفهوم ابتدا فهرست گیری مطالب سپس گروهبندی آموخته ها و پس از آن عنوان دهی آموخته ها مد نظر قرار مي گيرند.

در تفسیر مطالب نیز جنبه های شاخص شناسایی و روابط بین مطالب مشخص می شوند سپس استنباط صورت می پذیرد در مرحله کاربرد اصول ابتدا پیشگویی نتایج حاصله سپس روابط علّی که منجر به پیشگویی شده است (مرحله پشتیبانی) صورت می پذیرد، سپس از اصول دانش منطقی جهت تعیین تصدیق پیش بینی شرایط استفاده مي گردد.

الگوی محاکم قضایی

برای کمک به دانش آموزان در فراگیری تفکر نظم یافته در خصوص مفاهیم و مسائل اجتماعی الگوی محاکم فضایی طراحی گردید دونالد الیور و جیمز پی شیور این الگو را پي ريزي نمودند. با توجه به این الگو ابتدا شاگردان نسبت به مسائل اجتماعی و مفاهیم پیرامون  حساس شده از طریق بحث های گروهی، توقف کار، تجدید ارزشیابی در گروه و بحث مجدد درباره مسأله به اتخاذ خط و مشی های سیاسی و اجتماعی جامع مورد قبول دست می یابند گرچه چنین مباحثی عمدتاً مربوط به دوره دبیرستان می باشند ولی معلم دوره ابتدایی می تواند با روش سقراطی دانش آموزان را به درک صحیح از جامعه کمک نماید .

مراحل الگوی کاوشگری به شیوه محاکم قضایی

1-   جهت دهی به مورد: طرح موضوع از طریق خواندن یک داستان یا حادثه روزمره در کلاس درس.

2-  شناسایی مسایل جاری: در این مرحله معلم به وسیله خلاصه کردن حوادث موجود را برای دانش آموزان مورد تحلیل قرار می دهد.

3-   اتخاذ موضع: در این مرحله دانش آموزان مواضع خود را در قبال مسأله بیان می نمایند.

4-  کشف مورد و استدلال: موضع دانش آموزان مورد کاوش قرار می گیرد،وباهمكاري معلم و دانش آموزدلایل بررسی می شوند.

5- اصلاح و مناسب ساختن موضعهای مورد نظر: در این مرحله معلم با اصلاح آنچه دانش آموزان در مورد سؤال درک نموده بودند یک بار دیگر به تشریح سؤال می پردازد.

6: آزمون پیش فرضها پس از اصلاح: در این مرحله باید عقاید و فرضیاتی که دانش آموزان ارائه دادند تحلیل و درستی آنها مورد آزمون قرار گیرد.

الگوی بدیعه پردازی

در عصری که ما زندگی می کنیم و با پیشرفت علم و تکنولوژی خلاقیت و تفکر و بهره وری از توانائیها بیشتر به چشم می خورد دانش آموزان بیشتر از هر چیز به نیروی تفکر خلاق و تجسم خلاق نیاز دارند حال با این مقدمه به خلاقیت و معنی آن می پردازیم این کلمه از واژه ی خلق گرفته شده که خلق از ایجاد گرفته شده یعنی چیزی که قبلاً در اختیار نداشتیم ولی با استفاده از عناصری ایجاد گردیده که اين عمل خلاقیت نام دارد در واقع خلاقیت محصول ذهن است عوامل مؤثر بر خلاقیت عبارتند از: 1- توانایی فردی 2- مهارتهای انجام کار 3- انگیزه درونی 4- تفکر خلاق 5- فضای شاد

همه ی انسانها می توانند خلاق باشند هیچ انسانی با خلاقیت متولد نمی گردد. از نظر اندیشمندان خلاقیت سرمایه ای گرانبهایی محسوب می گردد به خصوص در نظام آموزشی افکار نو از جایگاه ویژه ای برخوردارند چرا که افکار نو باعث بروز خلاقیت می گردند. یکی از فواید خلاقیت قدرت مشکل گشایی در موقعیت های جدید است. در الگوی بدیعه پردازی که مستقیماً با فکر و ذهن و ابداع سروکار دارد خلاقیت به وسیله فعالیت استعاری به جریان آگاهانه تبدیل می گردد و از تشبیه و تمثیل نیز استفاده می گردد. مثلا معلم از دانش آموزان می خواهد خود را شبیه کارخانه با تمامی اجزاءآن درنظر بگیرند

به طور کلی دو نوع راهبرد بر روش های بدیعه پردازی وجود دارد؛

1- خلق چیزی جدید               2- غریب را آشنا ساختن

گامهای راهبرد اول عبارتند از:

1-  توصیف وضعیت جدید 2- قیاس مستقیم 3- قیاس شخصی 4- تعارض فشرده                    5- قیاس مستقیم 6- بررسی مجدد وظیفه اولیه

این راهبرد بیشتر برای درسهایی مورد استفاده قرار می گیرد که به پرورش تصورات ذهنی نیاز باشد(انشاء) گامهای  راهبرد دوم عبارتند از:

1- داده های واقعی      2- قیاس مستقیم           3- قیاس شخصی         4- مقایسه قیاسها

5- توضیح تفاوتها        6- اکتشاف      7- قیاس زدایی

الگوی پیش سازمان دهنده

دیوید آزوبل از جمله افرادی است که به آموزش مستقیم توسط معلم معتقد است او همچنان تکرار و تمرین مطالب درسی را بدون آمادگی ذهنی شاگردان امری بیهوده می داند در این جا ذکر نکته ای لازم به نظر می رسد که اگر هر روشی در کلاس صحیح اجرا نگردد مؤثر                نمی باشد پس یادگیری فعال و مؤثر به روش تدریس فراگیران معلم و آمادگی بر می گردد و زمانی که مطالب صحیح عرضه گردد یادگیری معنی دارد خواهد شد. حال که صحبت از یادگیری معنی دار به میان آمد باید به این نکته اشاره کرد که حتماً مطالب باید در ذهن طبقه بندی و سازمان داده شود. دقیقاً مانند یک مغازه یا یک داروخانه)

پیش سازمان دهنده بین آموخته های قبل و آموخته های جدید دانش آموزان ارتباط برق                  می نماید و در این میان اصطلاحات و مفاهیمی که برای فراگیران بیشتر آشنا باشد از اهمیت بیشتری برخوردار است. در این الگو مفاهیم و مطالب از کل به جزء و به صورت مستقیم به  دانش آموزان عرضه می گردد. آزوبل این الگو را به دو گروه توضیحی و مقایسه ای تقسیم             می نماید. الگوی پیش سازمان دهنده برای آموزش مفاهیمی بیشتر کاربرد دارد که لازم است که در یک دوره آموزش داده شود تا مطالب و مفاهیم عمیقتر آموخته شود و به گونه ای آموزش

گام به گام صورت می پذیرد. در این الگو دقت و تفکر افزایش می یابد و دانش آموزان در            می یابند که چگونه تفکر انتقادی داشته باشند.

الف- روشن ساختن منظورهای درسی ب- ارایه ی سازمان دهنده ج- بر انگیختن آگاهی از دانش مربوط

مراحل این الگو عبارتند از:

 

 

گام اول : ارایة پیش سازمان دهنده

 

گام دوم: ارایه ی مطالب یا وظیفه ی مورد نظر یادگیری

گام سوم : تحکیم سازمان شناخت

الگوی یادسپاری

در اتاق های بایگانی اطلاعات ابتدا وارد می گردد و سپس ثبت گردیده و بعد از ثبت کدگذاری می گردد و هر کدام از اطلاعات در جای خاص خودشان قرار می گیرند حافظة انسان نیز دقیقاً به اتاق بایگانی شبیه است. روانشناسان حافظه را دارای 3 سطح می دانند:1- حافظه حسی: که این حافظه به شناخت فوری و بی واسطه اطلاعات و مفاهیم می پردازد 2- حافظه کوتاه مدت: این حافظه بیشتر از حافظه حسی است در اینجا مطالبی که قرار است بلافاصله قابل استفاده باشد در حافظه نگهداری میگردد ولی گذشت زمان باعث فراموشی مطالب می گردد. 3- حافظه دراز مدت: اندوختن مطالب در این حافظه نسبتاً دائمی است به آسانی از بین نمی رود در واقع مطالب و مفاهیم که وارد حافظه کوتاه مدت وارد می گردند با تکرار و تمرین به حافظه بلند مدت انتقال می یابد لازم به ذکر است که اگر مفاهیم کدگذاری و تکرار نگردد در حافظه کوتاه مدت باقی می ماند.

در نتیجه تکرار و تمرین عامل مهمی در انتقال و درونی شدن اطلاعات می باشد. در کلاس درس نیز مطالبی به خاطر سپرده می شوند که معلم بیشتر روی آنها تأکید نماید.

 

اصول و فنون افزایش حافظه

استفاده از قاعده جایگزینی(استفاده از شخصیتهای انسانی به جای اشیاء) بی قوارگی(مثلاً فیلی به اندازه مورچه باشد) قاعده مبالغه(مبالغه در توصیف مطالب) سیستم کلمه جایگزینی کلمه کلیدی

1- آگاهی       2- پیوند           3- سیستم اتصال          

4- پیوند(تداعی)

 

 

 

 

مراحل الگوی یادسپاری

 

گام اول: توجه به مطالب                      گام دوم: ایجاد پیوندها

گام سوم: بسط تصاویر حسی                گام چهارم: تمرین یادآوری

فنون و راهبردهای پویایی گروهی تدریس

فنون و راهبردهای پویایی گروهی تدریس به فعالیتهایی اطلاق می شوند که  در گروه و با مشارکت و تعامل گروه صورت می گیرد و این فنون اهداف ذیل را دنبال می نماید:

1-   به فعل درآوردن توانائیهای خلاق

2-   مسئولیت پذیری و روحیه مشارکتی ، تعاون و همکاران

3-   تقویت مهارتهای برقراری ارتباط و تصمیم گیری

1-   فن بارش مغزی:

یکی از روشهایی که به تعامل جمعی می انجامد فن بارش مغزی است که در زبان فارسی به طوفان مغزی، ذهن انگیزی، چرخش آزادانه افکار ترجمه شده است. بارش مغزی عبارت است از تراوشات آنی و خود بخودی ذهن درباره موضوعی که مورد علاقه افراد است. در این فن طی زمانی حدود(5 تا15 دقیقه) آنچه بلادرنگ به ذهن فرد می رسد بدون توجه به کیفیت آن یادداشت می شود حتی ارتباط بین نظرات نیز مهم نیست.

 

2-   بحث گروهی :

بحث گروهی گفتگویی سنجیده و منظم درباره موضوعی است که همه افراد به آن علاقه مند هستند تعداد افراد آن معمولاً بین 6 تا 20 نفر است همچنین بحث گروهی را یک نفر به نام رهبر گروه اداره می کند. بحث گروهی روشی است که به افراد فرصت می دهد نظرها، عقاید و تجربیات خود را با دیگران در میان بگذارند. اما چنانچه این بحث بدرستی انجام نشود وقت گروه به صحبتهای بی نتیجه صرف می شود. از این روش می توان در مواقعی که افراد نسبت به مسائل مشترک آگاه و علاقه مندند استفاده کرد و از فواید این روش می توان به ایجاد توانایی اظهار نظر در افراد و توانایی تصمیم گیری، برقراری ارتباط، توانایی رهبری می توان نام برد.

3-   گروههای کوچک:

در این روش افراد کلاس به چند گروه کوچک تقسیم می شوند تا به طور همزمان درباره ی موضوعی بحث نمایند یا تکلیف معینی را انجام دهند. گروههای کوچک در زمانی نسبتاً کوتاه در حدود 10 تا 20 دقیقه فعالیتهای گروهی خود را انجام می دهند از این روش زمانی که تعداد افراد شرکت کننده در کلاس زیاد باشد استفاده می شود.

4-   کارگاه آموزشی:

کارگاه آموزشی یکی از فنون پویایی گروهی است که به طور معمول برای آموزشهای ضمن خدمت کارکنان یک سازمان به کار می رود . در مواردی نیز میتوان از کارگاه آموزشی برای فعالیتهای فوق برنامه دانش آموزان و ارتقای سطح آگاهی و مشارکت خانواده های آنان در امور آموزشی و پرورشی استفاده کرد. کارگاه آموزشی محل و موقعیتی است که طی آن آموزشهای نظری و فعالیتهای عملی توأم با یکدیگر صورت می گیرد.

دوازده گام برای تهیه طرح درس

گام اول- تعیین مشخصات کلی شامل: موضوع درس، پایه ی تحصیلی، زمان، تاریخ، نام مدرسه و نام معلم

گام دوم- تعیین هدف درس: برای اینکه مطمئن شویم تمامی هدف را در نظر گرفته ایم                 می بایست هدفها را در قالب هدفهای شناختی، عاطفی، مهارتی طبقه بندی نمود.

گام سوم- تعیین رفتار ورودی یا پیش آموخته ها: به طور معمول رفتار ورودی آموخته ها و تواناییهایی است که دانش آموزان قبل از شروع درس جدید باید آنها را کسب کرده باشند تا بتوانند درس جدید را فراگیرند اگر معلم از میزان معلومات و مهارتهای قبلی دانش آموزان آگاه نباشد، ممکن است عده ای از آنان درس جدید را درک نکنند .

دانش آموزان برای رسیدن به این هدفها باید چه چیزهایی را از پیش آموخته باشند. معلم رفتار ورودی یا پیش دانسته های لازم برای درس جدید را به هنگام تهیه طرح درس و پیش از رفتن به کلاس و اجرای تدریس تعیین می کند زیرا او تا این هنگام نمی داند که دانش آموزان به چه میزان از رفتار ورودی و دانش و مهارت پیش نیاز برای یادگیری درس جدید برخوردارند فقط میتواند تشخیص دهد که آنان قبل از آموختن درس جدید باید درسهای قبل را آموخته باشند تا بتوانند درس جدید را فراگیرند . معلم پس از تهیه آزمون رفتار ورودی و همچنین بعد از اجرای آن آزمون، به میزان دانش و مهارت پیش نیاز دانش آموزان برای آموختن درس جدیدی خواهد برد.

گام چهارم- تعیین آزمون رفتار ورودی: پس از تعیین رفتار ورودی پیش دانسته های لازم برای درس جدید معلم باید درباره ی آزمونی که می خواهد به وسیله ی آن دانش و مهارت پیش نیاز دانش آموزان را ارزیابی نماید تصمیم بگیرد. سؤالهای آزمونی رفتار ورودی می توان از نوع شفاهی انشایی، چهار گزینه ای، عملی یا آزمایشگاهی باشد.

گام پنجم- انتخاب مواد و وسایل آموزشی یا رسانه ها: انتخاب رسانه ها برای تکمیل طرح درس ضرورت دارد. رسانه وسیله ای است که سبب ایجاد ارتباط بین پیام دهنده و پیام گیرنده می شود. رسانه مناسب به خلق شرایط مطلوب برای یادگیری کمک می کند و سبب تقویت آن می شود. رسانه به مفهوم معنی وسیع کلمه، جامعه، مدرسه، و حتی خود دانش آموز رانیز شامل می شود.

اما در مفهوم محدودتر، کتاب درسی، بویژه روزنامه ها، مجلات ، تصاویر، جداول، نقشه های وسایل آزمایشگاهی، اماکن تاریخی، رایانه، تلویزیون و ... جزء رسانه ها محسوب می شوند معلم باید با توجه به هدفهای طرح درس از میان انواع مواد و وسایل آموزشی مناسبترین آنها را که دارای ویژگیهای فنی باشند انتخاب کنند:1 ) توانایی انتقال پیام 2) قابلیت حمل و نقل 3)در دسترس بودن 4) اقتصادی بودن 5) رجوع پذیری

کتاب درسی یکی از رسانه هایی است که قابلیت رجوع پذیری دارد زیرا همیشه در اختیار است.

گام ششم- تعیین کارهای مقدماتی: به طور معمول معلم باید قبل از شروع تدریس به کارهای مقدماتی بپردازد مانند حضور و غیاب بازدید تکالیف درسی و اطمینان از سلامت جسمی و روانی دانش آموزان و نیز تذکر دادن و یادآوریها، لازم است معلم از قبل آنها را در طرح درس پیش بینی و یادداشت نماید البته مدت این کارها نباید زیاد طولانی باشد زیرا درنگهای طولانی علاوه بر اینکه از زمان یادگیری می کاهند اشتیاق دانش آموزان را برای آموختن کاهش                      می دهند.

گام هفتم- تعیین مطالب و روش آماده سازی و ایجاد انگیزه برای یادگیری: معلم باید در طرح درسی خود، روشی برای ایجاد علاقه یادگیری در دانش آموزان را در نظر گیرد. او باید طی مقدمه ای انگیزه و شوق آموختن یاد کرده، آنان را برای توجه کردن و آموختن درس آماده کند. همچنین در طرح درس خود مشخص کند که با چه مطلب و روشی می خواهد این آماده سازی و ایجاد انگیزه را انجام دهد.

گام هشتم- تعیین گام به گام ارائه درس جدید: تعیین گام به گام مراحل ارائه درس جدید به صورت فهرستی است از کارهاس اساسی که باید در کلاس انجام شود و نوشتن آنها در طرح درس ضرورت دارد .

گام نهم- تعیین اختتامیه درس: معلم باید در پایان درس یک اختتامیه انتخاب کند و آن را در طرح درس خود بیاورد.

گام دهم- تعیین فرصت تمرین: معلم باید پس از ارائه درس، فرصتی برای تمرین آن در کلاس به دانش آموزان بدهد و آن را در طرح درس منظور کند.

گام یازدهم- ارزشیابی پس از ارائه درس جدید: همینطور که معلم پیش از آغاز درس جدید، رفتار ورودی یا پیش  دانسته های دانش آموزان را ارزیابی می کند در پایان درس جدید هم باید از چگونگی یادگیری آنان اطمینان حاصل نماید و از پیشرفت جمعی و فردی دانش آموزان آگاه شود، بنابراین لازم است او در طرح درس خود برنامه ای برای ارزشیابی داشته باشد.

گام دوازدهم- فعالیتهای جبرانی و تکمیلی: معلم پس از انجام دادن ارزشیابی و مشخص نمودن نقاط قوت و ضعف یادگیری دانش آموزان باید در طرح درس خود فعالیتها و تمرینهای جبرانی برای دانش آموزان ضعیف و نیز فعالیتهای گسترده و تکمیلی برای دانش آموزان قوی در نظر بگیرد و برای همه آنان تکلیف شب تعیین کند.

 

 

حیطه شناختی

به طور کلی حیطه شناختی به یادگیری مطالب و کسب شناخت و معرفت درباره آنها مربوط            می شود. سلسله مراتب آموختنیهای حوزه شناختی از اصل آسان به مشکل پیروی می کند و دامنه آن از یادگیری سطحی تا درک بسیار عمیق از مطالب متغیر است. از شش طبقه تشکیل شده و هر طبقه بالاتر مستلزم کسب مهارتهای شناختی طبقه پایینتر است و طبقات بدین ترتیب قرار گرفته اند:

1- دانش         2- درک و فهم           3- کاربرد        4- تجزیه و تحلیل

5- ترکیب       6- ارزشیابی

1- دانش: در این سطح دانش آموز می تواند اطلاعات ویژه ای را که به هنگام آموزش کسب کرده است به یاد آورده و بشناسد و این اطلاعات ممکن است به صورت یک حقیقت خاص و یا یک قاعده و قانون باشد. مصدرهای فعلی این طبقه عبارتند از: نام بردن، حفظ کردن، شناختن، تعریف کردن، تکرار کردن و غیره

2- درک و فهم : دانش آموز می تواند فهم خود را از اطلاعات با ترجمه و تبدیل آنها به شکل و صورتی دیگر یا با شناسایی آن به شکل ترجمه و تبدیل شده نشان دهد و مصدرهای این طبقه عبارتند از: مثال زدن، توضیح دادن، دنبال کردن، تشخیص دادن و غیره

3- کاربرد: دانش آموز می تواند اطلاعات کسب شده را در اجرای عملیات عینی و در موقعیتهای جدید به کار گیرد که در این طبقه با عبارتهایی مانند مصاحبه کردن، نوشتن، محاسبه و آزمایش نمودن و غیره مواجه می شویم.

4- تجزیه و تحلیل: در این سطح، دانش آموز می تواند سازمان و ساختار مجموعه ای از اطلاعات را بشناسد، آن اطلاعات را به اجزاء تشکیل دهنده ی آن تجزیه کند، روابط بین آنها را معین و اصول سازمانی حاکم بر آنها را مشخص نماید. مصدرهای این طبقه عبارتند از: دسته بندی، تجزیه ، جدا، منظم و تقسیم نمودن.

5- ترکیب: دانش آموز می تواند با اطلاعاتی که از منابع مختلف دارد اثری بدیع و منحصر به خود خلق کند و مصدرهای این طبقه عبارتند از: شعر سرودن، فرضیه ساختن، اختراع کردن، تولید و تلفیق نمودن.

6- ارزشیابی: در این سطح دانش آموز می تواند یک معیار را برای قضاوت درباره ی ارزش چیزی مانند یک مقاله، یک عمل، یک طرح ساختمانی، یک آهنگ موسیقی به کاربرد در این طبقه مصدرهای ارزشیابی نمودن، قضاوت، تأیید، تصمیم گیری، رتبه بندی و نتیجه گیری و غیره مواجه می شویم.

حیطة عاطفی

حیطة عاطفی در مقوله هایی مانند احساسات، علایق، حالتها، باورها و ارزشها مطرحند. هدفهای این حیطه از نتایج آموزشهای شناختی و تربیتهای خانه و مدرسه حاصل می شوند. هسته ی اصلی و تشکیل دهنده ی هدفهای این حیطه، میزان علاقه فرد به موضوع، پدیده یا فعالیتی است. طبقات این حیطه عبارتند از: 1- توجه        2- واکنش       3- ارزش گذاری       4- سازماندهی

 5 - شخصیت آفرینی

1-  پذیرش ذهنی(توجه): در این سطح دانش آموز از وجود پدیده ها یا محرکات معینی با خبر می شود و به آنها تمایل نشان می دهد میزان تمایل و توجه دانش آموز در سطوح فرعی به شرح ذیل است:

الف) آگاهی از وجود پدیده ها            ب) تمایل به دریافت     ج) توجه کنترل یا انتخاب شده

2- واکنش: در این سطح دانش آموز در پرتو تجزیه از خود رفتار تازه ای نشان می دهد انگیزه لازم را دارد و فعال است . واکنش دانش آموز نیز دارای درجاتی است که سطوح فرعی را نشان میدهد؛ الف) تن دادن به واکنش            ب)تمایل به واکنش

ج) رضایت در واکنش

3- ارزش گذاری: در این سطح، دانش آموز برای چیزی یا رفتار ارزش قائل است و رفتار این سطح از پایداری و ثبات کافی برخوردار است.

الف) پذیری یک ارزش           ب) رجحان دادن به یک ارزش            ج) تعهد

4- سازمان دهی: در جریان درونی شدن ارزشها، دانش آموز ارزش جدیدی به مجموعه کلی ارزشهای خود می افزاید و جایگاه مناسب آن را در نظام ارزشی خود تعیین می کند سازماندهی از دو سطح فرعی تشکیل شده که عبارتست از:1- مفهوم سازی یک ارزش

2- سازمان بندی یک نظام ارزشی

5- شخصیت آفرینی : در این سطح ارزشهایی که پیش تر در سلسله مراتب ارزشی فرد جایگاهی دارند به صورت نظامی که از ثبات درونی برخوردار است سازمان می یابند ارزشهای این سطح پس از شکل گیری، رفتار فرد را برای مدتی کنترل می کنند و موجب می شوند رفتار فرد تحت تأثیر عواطف و احساسات قرار نگیرد.

حیطه روانی و حرکتی

به طور کلی این حیطه با مهارتهای جسمی، مانند نوشتن، صحبت کردن، دویدن، شنا کردن و نظایر آن سروکار دارد و هدف آن است که اینگونه حرکتها به درستی، دقت، ظرافت، سرعت و مهارت انجام شوند طبقات این حیطه از آسان به شکل تنظیم و به بدین ترتیب است:

1- تقلید   2- اجرای مستقل     3- دقت          4- هماهنگی حرکات               5- عادی شدن

1- تقلید: در این سطح فرد بدون کمک و راهنمایی دیگران نمی تواند کاری را که جنبه حرکتی دارد درست انجام دهد دانش آموزی که نمی تواند کلمات و جملات را روی خط بنویسد یا کودکی که بدون کمک دیگران نمی تواند بند کفش خود را ببندد در این سطح از مهارت قرار دارد. 2- اجرای مستقل: در این سطح فرد بدون کمک و راهنمایی دیگران می تواند کاری را که  جنبه ی حرکتی دارد درست انجام دهد و در این مرحله بدون مشاهده و کمک و از روی دستورالعمل کاری را انجام می دهد.

3- دقت: توانایی انجام دادن مهارت حرکتی هنگامی به این سطح می رسدکه فرد بتواند کاری را به درستی و با دقت و ظرافت کافی انجام دهد و تکرار نماید مانند بافتن گلهای قالی، دقت در جا انداختن فنر ساعت

4- هماهنگی حرکات: هنگامی که فرد به این سطح از مهارت می رسد می تواند چند فعالیت را به طور همزمان و هماهنگ انجام دهد مانند هماهنگی حرکت دست و پا برای دوختن لباس و مهارت در رانندگی

5- عادی شدن: در این طبقه فرد به طور خودکار به انجام کارهای دقیق و موزون عادت می کند در اینجا دیگر شخص برای انجام دادن عملی به فکر کردن برای هماهنگی فعالیتها نیاز ندارد.

هوش های چند گانه

1-  در سالیان گذشته اگر دانش آموزی در یکی از زمینه های تحصیلی دچار افت می شد و یا اینکه توانایی یادگیری بعضی از مفاهیم را نداشت این فرد به دلیل عدم مهارت و توانایی در بعضی از رشته ها از جامعه طرد می گردید و انگیزه و علاقه در وی از بین می رفت ولی خوشبختانه در حال حاضر یکی از روانشناسان (دانشگاه هاروارد)به نام (هو واردگاردنر) با طرح نظریه ی هوش های چند گانه سعی کرده است تا حوزه ی استعدادهای انسان را به آن سوی مرزهای IQ بکشاند، او معتقد است که هوش، با توانایی تحلیل مسائل و نیز برخورداری از کارایی در محیطی طبیعی و واقعی ارتباط فراوان دارد. از نظر ایشان هوش دارای مقولات مختلف است که            عبارتند از: هوش زبانی: توانایی به کارگیری لغات و الفاظ به صورت شفاهی، یا به صورت نوشتاری و همچنین به کارگیری ماهرانه ی آواشناسی و جنبه های کاربردی زبان را شامل می شود. این هوش از شاعران، نویسندگان و روزانه نگاران برجسته تر است.

2-  هوش منطقی ریاضی: توانایی استفاده درست از اعداد و ارقام و بیان استدلال منطقی و درست در طبقه بندی، استنباط، تعمیم، محاسبه، آزمون و فرضیه است. این هوش در علمای منطق، دانشمندان علوم تجربی و ریاضی دانان برجسته تر است.

3-  هوش فضایی مکانی: توانایی تفکر در قالب شکل ها و الگوهاست و مستلزم شناسایی رنگ، خط، شکل ، فضا و رابطه ای است که میان عوامل وجود دارد. به علاوه توانایی تجسم و بازنمایی این عوامل است. این هوش در نقاشان، معماران، خلبانان و جراحان برجسته تر است.

4-  هوش حرکتی، جسمانی: توانایی بهره گیری از کل یا بخش هایی از بدن برای بیان افکار و احساسات است و مهارتهای فیزیکی خاص از قبیل تعادل، هماهنگی، چالاکی، قدرت انعطاف پذیری، سرعت و همچنین قابلیت های لمسی را شامل می شود این هوش در ورزشکاران، هنرپیشگان و جراحان برجسته تر است.

5-   هوش موسیقایی: توانایی درک، تشخیص اصوات و ساختن موسیقی است.

در این هوش حساسیت نسبت به صداها و اصوات دیده می شود. این هوش در موسیقی دانان و نوازندگان برجسته تر است.

6-  هوش درون فردی: یعنی شناخت خود و توانایی عملکرد مناسب بر اساس آن، این هوش مستلزم داشتن تصویر روشنی از توانایی ها و محدودیت های فردی، آگاهی از حالات درونی، مقاصد، انگیزه های، خلق و خو، قدرت خویشتن داری، ادراک و عزّت نفس است.

7-  هوش میان فردی: توانایی درک و تمایز حالات روحی مقاصد و انگیزه ها و احساسات  دیگران است. این هوش مستلزم شناسایی حالات چهره، صداها، ایماء و اشارات، توانایی تشخیص انواع مختلف نشانه های بین فردی و توانایی پاسخگویی صحیح به این نشانه ها با روش عملی است. این نوع هوش در معلمان، فروشندگان، سیاستمداران برجسته تر است.

8-  هوش طبیعت گرا: مهارت در شناخت و طبقه بندی گونه های مختلف – گیاهان و جانوران و محیط فردی، این مورد همچنین توانایی شناسایی دیگر پدیده های طبیعی مانند تشکیل ابرها و کوهها و توانایی تمییز و تشخیص اشکال غیر زنده را شامل می شود. این هوش در زیست شناسان برجسته تر است.

9-  هوش وجود گرا: توجه انسان به مسایل زندگی نمایی، کیستی انسان، معنای زندگی ، معنای مرگ، سرنوشت انسان و جهان عادی و معنوی است.

نظریه پرکینز در مورد هوش

پرکنیز سه تلقی از هوش را بیان می کند؛ وی نخستین تلقی از هوش را هوش عصبی می نامد.  این نوع تلقی از هوش که حاصل کارایی و دقت عمل دستگاه عصبی در انجام رفتار هوشمندانه است معرفت همان برداشتی است که در سنجش بهره هوشی یا(IQ) استفاده می شود بر این اساس هوش ظرفیت غیر قابل اکتساب و تغییر است.

دومین تلقی از هوش را پرکنیز هوش تجربی نام نهاده است و آن را حاصل به کارگیری شهودی و بلاواسطه ی تجارب پیشین در عمل هوشمندانه می داند. به عبارت دیگر تجارب غنی گذشته در هر زمینه ای، راهنمای مؤثر اما خود بخودی و خود جوش انسان در رفتار هوشمندانه است. بر این اساس رفتار هوشمندانه با یادگیری ارتباط مستقیم دارد. لیکن در چارچوب این تلقی از هوش هوشمندی و رفتار هوشمندانه وابسته به موقعیت است و به تغییر یا ارتقای همه جانبه و با شمول فراگیر عام این ظرفیت نمی توان دل بست.

سومین تلقی از هوش، هوش فکورانه(تأملی) است و آن را حاصل اعمال مدیریت آگاهانه و با تسلط فردی و استفاده ی راهبردی از منابع هوشی در انجام رفتار هوشمندانه می داند. در پایان از تمامی معلمین عزیزی که بر  انجام پژوهش در فعالیت آموزشی و پرورشی اهتمام  می نمایند تقدیر نموده از حمایتهای معاونت محترم آموزش و پرورش عمومی جناب آقای حسین قمی و اززحمات خواهر ارجمندانیس زندکریمی که در تدوین این مجموعه همکاری نمودند قدردانی می گردد.

 

                                                                                                مفیدآقااحمدی

                                                                               کارشناسی ابتدایی شهرستان شهریار  

                                                                                              خرداد 1386

 

 

 ۱. استفاده از شهرک الفبا:شهرکی زیبا به دلخواه مربی در کلاس نصب شود حروفی که تدریس میگردد در آن نصب گردد.

۲.ساخت کلمات حروف با خمیر بازی

۳. بازی با صدا ها: به این صورت که حیاط مدرسه را خط کشی و شماره گذاری کرده نو آموز با شنیدن شماره ۱و ۲ و ۳ به صورت لی لی داخل جدول قرار گرفته و حروف ثبت شده را میخواند.

۱	۲
۳	۴
۵	۶
۷	۸